Phát triển hạ tầng đồng bộ, đẩy mạnh chuyển đổi số và hướng tới hàng không xanh là những định hướng chiến lược mà Việt Nam đang theo đuổi nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, tăng cường kết nối quốc tế và đáp ứng xu thế phát triển bền vững của ngành hàng không thế giới. Thông điệp này được Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn nhấn mạnh tại Hội nghị CANSO Châu Á – Thái Bình Dương 2026 diễn ra ngày 8/7 tại Đà Nẵng.
Hàng không – Động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế
Hội nghị CANSO Châu Á – Thái Bình Dương 2026 do Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) đăng cai tổ chức với chủ đề “Đẩy mạnh hiện đại hóa dịch vụ bảo đảm hoạt động bay và mở khóa các cơ hội thông qua hợp tác khu vực”, quy tụ gần 200 đại biểu là lãnh đạo, chuyên gia đến từ ICAO, CANSO, các cơ quan quản lý hàng không, nhà cung cấp dịch vụ điều hành bay (ANSP), hãng hàng không và doanh nghiệp công nghệ trên toàn thế giới.
Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn khẳng định Việt Nam luôn xác định hàng không là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, góp phần tăng cường kết nối giữa các địa phương trong nước cũng như với khu vực và quốc tế.
Theo Thứ trưởng, Chính phủ đang triển khai đồng bộ nhiều chính sách nhằm xây dựng hệ thống hàng không theo hướng hiện đại, an toàn, hiệu quả, xanh và phát triển bền vững.
Quang cảnh hội nghị.
Đầu tư mạnh vào hạ tầng và chuyển đổi số ngành hàng không
Một trong những trọng tâm được Việt Nam ưu tiên là phát triển đồng bộ hệ thống kết cấu hạ tầng hàng không.
Nhiều dự án quy mô lớn đang được đẩy nhanh tiến độ như Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, cùng với kế hoạch nâng cấp, mở rộng mạng lưới cảng hàng không, sân bay và hệ thống bảo đảm hoạt động bay trên phạm vi cả nước.
Song song với đầu tư hạ tầng, Việt Nam cũng đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo trong quản lý hoạt động hàng không, từng bước xây dựng hệ thống điều hành bay dựa trên dữ liệu số, tăng khả năng kết nối và phối hợp với các quốc gia trong khu vực.
Phát triển hàng không xanh – Xu hướng tất yếu của tương lai
Thứ trưởng Lê Anh Tuấn cho biết, phát triển hàng không xanh và bền vững là một trong những ưu tiên hàng đầu của Việt Nam.
Các giải pháp đang được triển khai gồm tối ưu hóa đường bay, nâng cao hiệu quả sử dụng vùng trời, giảm tiêu hao nhiên liệu và thực hiện các cam kết quốc tế về bảo vệ môi trường cũng như ứng phó với biến đổi khí hậu.
Bên cạnh đó, Việt Nam tiếp tục coi hội nhập quốc tế và hợp tác đa phương là nền tảng quan trọng để tiếp cận công nghệ tiên tiến, nâng cao năng lực quản lý và tham gia sâu hơn vào các sáng kiến chung của ICAO, CANSO cùng các tổ chức hàng không quốc tế.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn phát biểu tại hội nghị.
VATM hiện đại hóa hệ thống điều hành bay
Là đơn vị duy nhất cung cấp dịch vụ bảo đảm hoạt động bay tại Việt Nam, Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) đang không ngừng đầu tư hiện đại hóa hệ thống CNS/ATM, nâng cao năng lực điều hành và bảo đảm an toàn cho hoạt động bay tại hai vùng thông báo bay Hà Nội và TP.HCM.
Theo ông Lê Hoàng Minh, Chủ tịch Hội đồng quản trị VATM, đơn vị hiện đang cung cấp dịch vụ điều hành an toàn, liên tục cho gần một triệu chuyến bay mỗi năm, trong đó có nhiều tuyến bay quốc tế quan trọng của khu vực.
Trong những năm qua, VATM đã tập trung tối ưu hóa cấu trúc vùng trời, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tăng cường quản lý an toàn và mở rộng hợp tác với các cơ quan quản lý bay trong khu vực nhằm đáp ứng tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ của ngành hàng không.
Đại diện VATM cũng khẳng định sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các tổ chức quốc tế, các ANSP và doanh nghiệp công nghệ để triển khai những giải pháp hiện đại, góp phần nâng cao hiệu quả khai thác và bảo đảm an toàn bay.
Hoạt động điều hành, quản lý bay tại sân bay Đà Nẵng. (Ảnh tư liệu).
Châu Á – Thái Bình Dương trở thành trung tâm tăng trưởng hàng không toàn cầu
Theo bà Andrea Sack, Phó Chủ tịch CANSO, khu vực Châu Á – Thái Bình Dương hiện là thị trường tăng trưởng nhanh nhất của ngành hàng không thế giới.
Hiện nay, khoảng 37% tổng lưu lượng hành khách hàng không toàn cầu có điểm đi hoặc đến trong khu vực này và tỷ lệ này được dự báo sẽ tăng lên gần 50% trong vòng hai thập kỷ tới.
Tuy nhiên, bà cũng chỉ ra một trong những thách thức lớn hiện nay là các nhà cung cấp dịch vụ điều hành bay và các hãng hàng không vẫn chưa xây dựng được Bức tranh nhận thức tình huống chung (Common Situational Picture – CSP).
Theo bà Andrea Sack, khi tất cả các bên cùng chia sẻ dữ liệu và có chung nhận thức về tình hình khai thác, việc đưa ra quyết định sẽ chính xác, nhanh chóng và hiệu quả hơn, góp phần nâng cao năng lực điều hành bay trong toàn khu vực.
Đẩy mạnh hợp tác để hướng tới ngành hàng không hiện đại
Đây là lần thứ hai Việt Nam được CANSO lựa chọn đăng cai Hội nghị Châu Á – Thái Bình Dương sau thành công của sự kiện tổ chức tại Hà Nội năm 2017.
Trong khuôn khổ hội nghị, các chuyên gia tập trung trao đổi nhiều nội dung quan trọng như hiện đại hóa hệ thống quản lý không lưu, chia sẻ kinh nghiệm từ mô hình Bầu trời chung châu Âu (Single European Sky), xây dựng Bức tranh nhận thức tình huống chung (CSP), triển khai Lộ trình hiện đại hóa tối thiểu (Minimum Implementation Path – MIP) theo định hướng của ICAO và tăng cường hợp tác giữa các cơ quan quản lý hàng không, doanh nghiệp công nghệ và các nhà cung cấp dịch vụ điều hành bay.
Những định hướng này được kỳ vọng sẽ góp phần đáp ứng nhu cầu tăng trưởng mạnh của vận tải hàng không, đồng thời xây dựng một hệ thống quản lý bay an toàn, thông minh, hiệu quả và phát triển bền vững, đưa hàng không Việt Nam hội nhập sâu rộng với khu vực và thế giới.